WANA'nın vadettikleri

Türkiye'nin Bursa galibiyeti ile coştuğu; kupa sevinci kursaklarında kalan kimi Fenerbahçeliler'in ortalığı birbirine kattığı; CHP'de siyasi hesaplaşmaların iyiden iyiye kızıştığı, "İyi saatte olsunlar"ın tüm gücüyle devreye girip Kılıçdaroğlu'na "tam pres" saha desteği verdiği günlerde bendeniz de, Türkiye'den pek de uzak olmayan bir ülkede, Amman'da Türkiye'nin içinde yer aldığı bölgesel bir barış projesinin tartışması içinde idim.

Henüz oluşum safhasında olan projenin kısa adı: WANA. West Asia and North Africa kelimelerinin kısaltması. Merkezi Asya, Körfez ülkeleri, Türkiye de dahil olmak üzere tüm Ortadoğu ülkeleri ve Kuzey Afrika'yı içine alan bölgede AB benzeri bir oluşumu öngörüyor.

40 değişik ülkeden gelen, 130 civarındaki eski bakan, diplomat, bilim adamı, gazeteci ve entelektüel simadan oluşan grup üç gün boyunca projenin oluşum safhalarını tartıştı.

Projenin fikir babası, entelektüel kişiliği ve ağırbaşlı tavrıyla uluslararası arabuluculuk inisiyatiflerinin vazgeçilmez ismi Ürdün Prensi Hasan bin Talal.

Tartışmalarda ortaya çıkan temel yaklaşımları ve izlenimlerimi siz değerli okuyucularımla paylaşmak isterim.

·           Bir stratejik elips veya bir enerji elipsi olarak değerlendirilebilecek olan WANA bölgesi, dünya petrol kaynaklarının yüzde 70'ine; gaz kaynaklarının ise yüzde 65'ine sahip.

·           Dünya nüfusunun hemen yarısı bu bölgede yaşıyor.

·           Bölge, bir sosyal kapital olarak, eğitildiği takdirde kalkınmanın temel dinamiği olan genç bir nüfus potansiyeline sahip.

Ortadoğu ülkelerinden katılanların ortaya koydukları görüşler, bölgede demokrasi umutlarının pek yakında realize edilebileceğini ortaya koyuyor. Özgür medyaya; gerçek manada bir sivil inisiyatife ve serbest pazar ekonomisine olan talebin yüksek sesle dile getirilmesi, yakında bölgede pek çok dinamiğin aktif hale gelebileceğinin işaretleri olarak değerlendirilebilir.

Gerek Hasan bin Talal'ın ve gerekse diğer katılımcıların Türkiye'nin komşularıyla "sıfır problem" politikasına ve Sayın Ahmet Davudoğlu'nun vizyoner ve çok kutuplu dış politika yaklaşımlarına duydukları takdir ve hayranlıkları duymak sevindirici idi.

Yüz yüze yaptığımız görüşmelerde, Türkiye'nin son yıllarda gerçekleştirdiği ekonomik ve siyasi açılımları ile ilgili takdir cümlelerinin dozu iyice artmakta idi.

Aslen Sudanlı ancak halen Körfez ülkelerinden birinde çalışmakta olan bir katılımcının sözleri anlamlı idi: "Yakın zamana kadar, bölgede sadece geniş halk kitleleri Türkiye'ye hayranlıklarını dile getirirdi. Şimdi ise bu hayranlık üst düzeylere taşınmış durumda. Bölgenin siyasi liderleri, dostluk ve iş birliğinin önemini kavramış durumda."

WANA projesi henüz başlangıç safhasında. Mütevazı ve iddiasız. Tıpkı toprağa düşen bir tohum; ilk adımlarını atan veya ilk hecelerini telaffuz eden bir bebek veya kutlu bir yolculuğun ilk adımları gibi.

Tohumlar yeşerir; bebekler büyür ve kutlu yolculuklar adımların sıklaşmasıyla hedefine ulaşır.

Nasıl, "Kömür-Çelik Birliği"nden 27 ülkenin içinde yer aldığı bir siyasi ve ekonomik birlik oluşmuşsa; dünya enerji kaynaklarının yüzde yetmişini bağrında toplayan bir bölgeden neden güçlü bir birlik çıkmasın?

Yeter ki mahalle sakinleri, komşu mahallenin yaramazlarının kaplumbağayı ters çevirmesine fırsat vermesinler: İç çatışmaları, baskıcı yönetimleri ve basiretsiz politikalarıyla.