Dünya krizi sona erdi mi?

Finansal piyasalar, ekonomik olayların gerçeğinden ziyade geleceğe yönelik beklentilerine göre hareket ediyor. Bunu bir başka şekilde şöyle de söylemek mümkün; finansal piyasalar işin doğası gereği geleceğe yönelik beklentilerin yönüne göre tepki veriyor. Bu nedenle de piyasaların hareketi olması gerekenden daha iyi veya daha kötü olabiliyor. Bunu daha bariz olarak borsa işlemlerinde görmek mümkün. Ama aynı zamanda kur hareketleri de genelde bu paralelde seyrediyor.
Dünya ekonomisi ve özellikle de AB ekonomilerine bakıldığında geçtiğimiz ay başta Almanya olmak üzere önde gelen AB ekonomilerinden olumlu algılanabilecek göstergeler yayınlandı. Ama elbette en önemli gösterge Avrupa Merkez Bankası'nın daha önce ilan etmiş olduğu, bankaları düşük faizle fonlama yönündeki karalılığının devam etmesi. Tabi bu arada FED'in de faiz oranlarını 2014 sonuna kadar yatay seviyede tutma kararı etkili oldu.
Bu kararlılığı gören yatırımcıların gelecek beklentilerindeki iyileşmeye paralel davranması İtalya, İspanya gibi ülkelerdeki borçlanma faizlerini önemli ölçüde aşağı çekti. Aynı zamanda, Türkiye gibi gelişmekte olan piyasalarda döviz kurunun önemli ölçüde yerli paranın değerlenmesi yönünde oluşmasına neden oldu.

Yunanistan nereye?

Yunanistan sorunu olduğu gibi ortada duruyor. Henüz önerilen tedbirleri almadığı için AB'den alması gereken kaynak tahsis edilmiyor. Neredeyse bir AB komiseri atanması noktasına geliniyor. Hatta bu anlamda Almanya'nın gösterdiği sert tavır ortada duruyor. Buna rağmen piyasalardaki beklenti bu anlaşmanın öyle veya böyle yapılacağı, bütün olayın Yunanistan'ın biraz daha az maliyet ödeme pazarlığının bu anlaşmayı biraz geciktirdiği yönündedir.
Bu beklentinin aksine Yunanistan ile anlaşma sağlanamaması Yunanistan'ın iflas kararı alması az da olsa bir risk unsuru olarak ortada duruyor. Hemen söyleyelim bu en kötü senaryonun etkisi dahi piyasaları geçen yıla göre daha az etkileyecek durumdadır. Bunda ana neden AB Merkez Bankası'nın yukarıda bahsettiğimiz bankaları fonlama kararıdır. Zaten Yunanistan'ın tüm borçlarının üçte birinin kamu borçlarının ise yarısının silinmesi durumu satın alınmış durumda. Dolayısıyla Yunanistan için en kötü senaryonun gerçekleşmesinin etkisi dahi piyasalarda aşırı bir bozulmaya neden olmayacaktır. Ama bunun arkasından özellikle Portekiz'de daha olumsuz gelişmeler yaşanması piyasaları daha önemli ölçüde bozacaktır. Ancak bize göre her iki riskin de gerçekleşme ihtimali çok fazla değil. Hal böyle olunca piyasaların iyileşme yönünde hareket etmesi doğal görünüyor.

Kur ne olur?

Türkiye özeline geldiğimizde, Merkez Bankası'nın enflasyon hedefini revize etmesi piyasalar açısından gerçekçi bulunduğu, hatta hâlâ daha genel ekseriyetin tahmini Merkez Bankası'nın biraz üzerinde olduğu için herhangi bir olumsuzluğa neden olmamıştır. Bu nedenle hem borsa yükselme trendini devam ettiriyor hem de döviz kurlarındaki TL lehine hızlı gerilemesi devam ediyor. Özellikle döviz kurundaki bu gerileme nereye kadar devam edecek sorusuna verilecek cevap; dolar kurunun orta vadede 1,65'lere kadar gelebileceğidir. Ama bunun altına gitme eğilimi veya bu seviyelere doğru çok hızlı bir hareket durumunda, Merkez Bankası'nın alım yönünde piyasaya müdahale edebileceğini bekleyebiliriz. Merkez Bankası Başkanı kendilerinin bir kur hedefi olmadığını ifade ediyorsa da, kurdaki aşırı oynaklığın önlenmesi anlamında gerektiğinde piyasaya müdahalede bulunabileceklerini her vesile ile belirtiyor. Merkez Bankası kurun seviyesinden daha ziyade kurdaki aşırı oynaklığın piyasaları daha fazla bozucu etki yaptığının da altını çiziyor.
Konuya devam edeceğiz.